Geluk als schande

Een predikant is zelden origineel. De Grondtekst ligt vast en wordt steeds opnieuw gelezen. En nog eens. Er zit niets anders op dan te variëren op bekende thema’s, kleine onopgemerkte nuances te belichten of dwarsverbanden te leggen.

De Tekst

En natuurlijk begrijpen wat er staat. Predikanten hebben daar voor doorgeleerd. Ze leren de talen waarin Oude en Nieuwe Testament geschreven zijn. Ze plaatsen de tekst in de context van de tijd waarin hij ontstond. Aldus begrepen, passen zij hem toe op de huidige tijd.

David Wilkerson is geen predikant zoals we die in Nederland kennen. Tijd is voor hem geen relevante dimensie. Hij leest de tekst in het licht der eeuwigheid, van de dingen die er echt toe doen, zoals de verticale relatie God – mens. Zielsbehoud, zondeval, duivel, redding, genade, straf. “Cultuur”? God is eeuwig!

Een van zijn stokpaardjes is het beklemtonen van de noodzaak van absolute gehoorzaamheid. Wilkerson stelt het daarbij voor alsof God het de christen gemakkelijk maakt: hij geeft persoonlijke instructie bij het voeren van het dagelijks leven.

Een tweede ‘stokpaardje’ is de omkering van normale menselijke waarderingen. Het stramien: “Je zit diep in de shit, waar is God als je Hem nodig hebt, waarom laat Hij dit toe?” “Juist dan”, zegt Wilkerson, “moet je zeggen: Prijs de Heer!”. Wat God doet, is altijd goed, de mens begrijpt het alleen niet altijd. Op zulke momenten moet je Ausdauer, geloofskracht tonen. Op zulke momenten moet je tegen de feiten in vertrouwen dat de diepe ellende waarin je zit ergens goed voor is. En dan gebeuren mooie dingen.

Onbedoeld neveneffect van Wilkerson’s zwart aangezette beschrijvingen is dat bij de lezer het beeld blijft hangen van christenen als maatschappelijke randfiguren, gok- en alcoholverslaafde dak- en thuislozen, zonder partner.

Jona

Vandaag jaagt Wilkerson het verhaal van Jona in de wallevis er doorheen:

Jona had werkelijk een dieptepunt bereikt, opgesloten in de maag van een walvis. Hij zat in de strijd van zijn leven – vervuld met wanhoop, schaamte en schuld. Zijn hart was bezwaard, en hij zat letterlijk zo laag als een persoon maar kon zitten.

Hier valt iets op. Wilkerson voegt dingen aan de Bijbel toe. Er staat nergens geschreven dat Jona vervuld van schuld en schaamte is. Hij roept de Heer “in zijn nood” aan – maar daar kun je je wat bij voorstellen, zinkend naar de zeebodem, met zeewier om je hoofd waarin je dreigt te stikken. Ook acht Jona zich de oorzaak van de storm die het schip teistert. Maar hij voelt zich niet per se schuldig over het niet uitvoeren van God’s opdracht Nineve de wacht aan te zeggen.

Ook het psychologiseren van bijbelfiguren door Wilkerson is eigen toevoeging. Het getuigt van de invloed van Oprah Winfrey, het televisietijdperk. Iedereen die de bijbeltekst Jona onbevangen leest, ziet dat geen poging wordt gedaan het personage Jona van psychologische details te voorzien. De tekst is meer een parabel en werkt naar de volgende conclusie toe:

Toen zei de HEER: ‘Als jij al verdriet hebt om die wonderboom, waar jij geen enkele moeite voor hebt hoeven doen en die jij niet hebt laten groeien, een plant die in één nacht opkwam en in één nacht verging, zou ik dan geen verdriet hebben om Nineve, die grote stad, waar meer dan honderdtwintigduizend mensen wonen die het verschil tussen links en rechts niet eens kennen, en dan nog al die dieren?’

Dingen toevoegen aan de Bijbel is even kwalijk als hem gemakzuchtig interpreteren. Daarbij zijn Wilkerson’s toevoegingen soms hysterisch en tenenkrommend sentimenteel.

“Hij zat letterlijk zo laag als een persoon maar kon zitten” is daarvan een voorbeeld. Wilkerson bedoelt het, neem ik aan, niet letterlijk (“Jona zat 1000 meter beneden de zeespiegel, dieper gaat niet”). Figuurlijk is het holle dramatiek, wel echter overdrijving die Wilkerson’s favoriete zelfbeeld bevestigt: dat van de christen als diepst lijdende sterveling op aarde.

Maar zelfs dan blijft het onzinnig te proberen een rangorde aan te brengen in figuurlijk ‘laag zitten’. Je zegt toch ook niet: “Maria was zo depressief als een mens mogelijkerwijs maar kan worden, erger dan Maria Magdalena, hoewel die ook dagen haar bed niet uitkwam”?

“Wanneer u zich nergens meer naar toe kunt wenden, wend u dan naar dankzegging”. Dit is Wilkerson’s ‘verrassende omkering’.

Wilkerson's volgelingen

Je zou het niet denken maar veel christenen leiden gewone levens. Ze zijn behoorlijk tevreden. Het nationaal gelukgemiddelde was recent een 7,5. Zonder Wilkersonadepten had het een 8 kunnen zijn!

Wat een laakbaar ongeluk! Beste Wilkersonvolgeling, probeer de zonzijde eens te zien. Omarm een minder ongezonde geloofsbeleving als u er zo ongelukkig van wordt! Hoe speelt u het klaar in Nederland berooid te zijn? What’s wrong with you????

mens durf te leven

Advertenties

The URI to TrackBack this entry is: https://hogerhoning.wordpress.com/2009/09/04/geluk-en-perversie/trackback/

%d bloggers liken dit: